Herschreven en bewerkte verhalen

De Franse tuin, verhalen en novellen

  • De Bezige Bij
  • 2004 Gebonden
  • 90 234 1439 x
  • Bestellen
De Franse tuin, verhalen en novellen

Synopsis

De Franse tuin. Verhalen en novellen is de bewerkte heruitgave van drie publicaties: De Franse tuin (1983), Portret van mijn engel (1987) en Chinezen van glas (1991).

De Franse tuin

De Franse tuin is het debuut van Nicolette Smabers. Een katholieke, Haags-Scheveningse jeugd in de jaren vijftig en later vormt het object van onderzoek. In een opengewerkte vertelvorm wordt met scherpe beelden een kinderbewustzijn opgeroepen waarin het mogelijke en het werkelijke nog door geen breuklijn gescheiden zijn. De kleine hoofdpersoon knutselt aan een wereldbeeld dat recht wil doen aan het feit dat de dingen een zelfkant - onderkant, achterkant, nachtzijde - hebben. Zij is gespitst op wat zich aan het oog onttrekt: de oorlog, die voort bestaat in kogelgaten en taalrestanten, Indië in foto's met de kleuren melkchocolade en vanille-ijs; een wegopbreking, die plotseling een netwerk te zien geeft van buizen en draden, vervult haar met schaamte."

Portret van mijn engel

Portret van mijn engel begint en eindigt met de verschijning van een engel aan de volwassen hoofdpersoon. Hij markeert het 'alsof-gevoel', de kinderlijke fascinatie voor wat echt en onecht is, werkelijkheid en fantasie, leven en namaak. Ertussenin: verhalen over de denk- en gevoelswereld van twee zusjes. De hoofdpersoon probeert zich een voorstelling te maken van de wereld achter deze wereld. Wat bij haar overheerst is een gevoel van ontgoocheling en bedrog: De engel kan niet vliegen. Het slotje van haar dagboek gaat kapot. Zwarte Piet heeft borsten. Het dienstmeisje Rosa heeft een 'onecht' kind.

Chinezen van glas

Chinezen van glas. In een zomervakantie die ze bij voorkeur achter de gesloten luxaflex van haar slaapkamer doorbrengt, krijgt Ditte Persoon te horen dat haar oude tante Dora – 'half Indisch van geboorte, maar Hollandse van afkomst' - is gestorven.

Ditte heeft deze tante nauwelijks gekend. En de man die naar haar woonplaats Nijmegen is afgereisd om haar dit bericht te brengen, heeft ze in haar jeugd slechts 'gekend' als de pleegzoon van deze Indische tante. Het is "Carel met een C, (...) een poepchinees, maar niet zo erg als tante Dora."

Ditte begroet hem als een vertrouwde vriend uit het verleden. Waarom verloopt de ontmoeting tussen Carel en Ditte zo ongemakkelijk? Wat voor Ditte als kind een grote rol speelde, was haar hang naar een ordentelijke familiegeschiedenis:

"(...) uiteindelijk wilde ik dat al mijn vragen samen met hun antwoord over brede, lommerrijke lanen wandelden en deze kwamen op de naakte waarheid uit."

Pers

De Franse tuin heeft niets te maken met de vele teksten waarin herinnering en droom met vaagheid en sentimentaliteit worden verward: ook Smabers leert dat juist de verbeelding een strenge nauwkeurigheid eist. De taal moet worden wakkergekust. - Standaard der Letteren

Ze schrijft met een vergrootglas zodat de miniemste huiselijke woorden en voorvallen uitgroeien tot bijzonderheden. De vertrouwdheid, vreemdheid en schaamte worden er effectief mee opgeroepen. En bezworen. - Vrij Nederland (Over Chinezen van glas)

Wanneer leid je een goed leven? Wat gebeurt er als je dood gaat? Geen katholicisme zo mooi als het katholicisme van een zesjarige. - NRC Handelsblad (over Portret van mijn engel)

De Franse tuin is al met al een opmerkelijk gaaf debuut, mooi geschreven, zorgzaam gedoceerd. [...] Haar taalgebruik is helder, precies en verrassend, en in haar verhalen blijft niettemin iets te raden over. - Trouw

Subtiel, precies en zò Nederlands in sfeer - Leo Willemse OBA - boekenblog 212 (over De Franse tuin)